Zarf Tümleci ve Dolaylı Tümleç – örnekler

yorumsuz
712 views
Zarf Tümleci ve Dolaylı Tümleç – örnekler

Zarf tümleci nedir , dolaylı tümleç nedir , nasıl bulunur , zarf tümleci ve dolaylı tümleç örnekler ve örnek cümleler ile kısa konu anlatımı özet olarak paylaşıyoruz. Bilgiler kütüphane kaynakçalı kitaplardan alıntı yapılmıştır. Ödev için kullanabilirsiniz. Bilgiler başka yerde yok. Şimdiden başarılar. Başlayalım.

 

Zarf Tümleci

Yüklemin anlamını yer, yön, zaman, durum, miktar gibi yönler­den tamamlayan tümleçlerdir. Yükleme nasıl, neden, niçin, niye, ne zaman, ne kadar vb. soruları yöneltilir.

Zarf Tümleci Örnekler

Hastalandığından okula gitmedi. (yüklem ‘gitmedi’ kelimesi. neden ‘gitmedi’ diye soruyoruz. Cevap Zarf Tümleci oluyor. yani hastalandığından dolayı gitmedi.)
Atlet çok hızlı koşuyordu.  (Nasıl koşuyordu – çok hızlı koşuyordu – çok hızlı zarf tümleci)
Gece ders çalıştım.  (yükleme Ne zaman diye sorduk)
Yeryüzü bir şafağın eşiğinde ve kıpır kıpır kaynıyordu.  ( yükleme nasıl diye sorduk)
Umutlar özgürce büyüyor.
Niçin böyle düşman görünürsünüz? Yıllar yılı dost bildiğim aynalar.
Yüreğimi kumdan çıkarıp sessizce sana adıyorum.
Kar yağdığında yeryüzü bembeyaz kefenini boynuna mahzun mahzun takar.
Her görülen bir yaşamı seçiyor diye bu durumlara düştü.
Kanayan bir yara gördüm mü kanar ta ciğerim.
Onu dindirmek için çifte yerim, kamçı yerim.
Bu sorunun cevabını bulamazsan sana yardım ederim.
Ay sonunu zor getirdiğim için ra­kamları pek sevmem.
Bu gece sabaha doğru ölüme bir adım daha yaklaşmak için erkenden uyanacağım.

Zarf Tümleci Önemli Bilgi

Yer-yön zarfları her zaman yalın halde bulunur. İsmin yönelme (-e, -a) hâl ekini aldığında dolaylı tümleç olur.

Dolaylı Tümleç

Yüklemin anlamını yönelme, bulunma, ayrılma yönlerinden tamam­layan tümleçlerdir, -e, -de, -den durumunda bulunurlar.  Yükleme nerede , nere , nereden diye sorular sorarak dolaylı tümleç bulunur.

(-e, -a) Yönelme bildiren dolaylı tümleç:

Eylemin yöneldiği yeri gösteren ve ismin -e, -a hâl ekini alan dolaylı tümleçlerdir. Yükleme “kime, neye, nereye” soruları sorularak bulunur.

Dolaylı Tümleç örnek cümleler

Kitabım sende kalmış.
Bu bilgileri defterinde bulabilirsin.
Bahçede oturduk.
Dünyada İstanbul gibi güzel bir kent yoktur.
Bir çınarın serinletici gölgesi altında geçer her gecem.
Hayat denilen, eğitimin aydınlık kori­dorlarında gençlerimiz başarmak için çalışıyorlar.

(-den, -dan) Ayrılma, çıkma bildiren dolaylı tümleç:

Eylemin çıktığı ayrıldığı yeri gösteren ve ismin -den hâl ekini alan dolaylı tümleçlerdir. Yükleme “kim­den, neyden, nereden” soruları soru­larak bulunur.

Dolaylı Tümleç Örnek Cümleler

Emre’den seni sorduk.
O meseleden bahsettik.
Okuldan geliyorum.
Bembeyaz duyguların içinden binlerce simsiyah soru işareti hücum ediyor üzerime.
Yıllardır annesinden, sevdiklerinden ayrı yaşıyordu.
Her akşam bir yıldız kayar yüreğimin derinliklerinden.

Dolaylı Tümleç Önemli Bilgi

İsmin -e, -de, -den hâl eklerini alan sözcükler her zaman dolaylı tüm­leç olmazlar. Bu sözcükler yüklemin anlamını zaman, durum ve sebep yön­lerinden tamamladıklarında zarf tüm­leci olurlar.

Aksama orada oluruz, (zaman)
Uzak diyarlardan onu görmeye geldi, (amaç)
Sisli bir havada tanıdım seni. (zaman)
Yaralı ayakta tedavi edildi, (durum)
Bavulumu akşamdan hazırladım, (za­man)
Mutluluktan havalara uçuyordu, (se­bep)

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Etiketler: , , ,
Eklenme Tarihi: 16 Şubat 2019

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın