Yunan Edebiyatı ve Eserleri

yorumsuz
391 views
Yunan Edebiyatı ve Eserleri

Yunan edebiyatı , yazarları , sanatçıları , eserleri , önemli isimleri kısaca özet olarak Dünya edebiyatı konusu Yunan edebiyatı hakkında kısa bilgi veriyoruz. Bilgiler kütüphane kaynakçalı kitaptan alıntı yapılmıştır. Hem konu sonunda çıkmış sorular da verilmiştir. Ayrıca ödev olarak da kullanabilirsiniz. Başlayalım.

 

Yunan Edebiyatı ve Eserleri

Yunan edebiyatının ana kaynağı Homeros’un İlyada ve Odysseia destanları sayılır. Tragedya ve komedya türünde yapıtlar oluşturulmuş ve oynanmış. Eski Yunan tiyatrosunun temeli, Bağbozumu Tanrısı “Diyanizos” adına düzenlenen törenlerdir. Bu törenlerdeki sanatsal etkinlikler bugünkü tiyatronun temelini oluşturur. Eski Yunan tiyatrosunda, önce tragedyalar, sonra da komedyalar oynanmıştır.

Yunan edebiyatı, didaktik türde, HESİODOS; lirik türde SAPHO, PİNDAROS; fabl türünde AİSOPOS ‘u yetiştirmiş ve V. yüzyılda “altın çağı”nı yaşamıştır.

Trajedi’de AİSKHYLOS, SOPHOKLES (Sofokles), EURİPİDES
Komedi’de ARİSTOPHANES (Aristofanes), MENANDROS
Hitabet alanında DEMOSTHENES (Demostenes)
Felsefe alanında SOKRATES, EFLATUN, ARİSTO
Tarih’te Tcitus önemli isimlerdir.

Yunan Edebiyatı Yazarları – Sanatçıları

HOMEROS (M.Ö. VIII. YÜZYIL) : “Şairlerin babası”dır. Batı edebiyatı Homeros’la başlar, İlyada ve Odysseia destanlarını yazıya geçirmiştir. llyada, Troya Savaşı’nı ve bu savaş sırasındaki olayları; Odysseia ise Troya Savaşı’ ndan dönen bir kralın başından geçenleri anlatmaktadır.

HESEİDOS (M.Ö. VIII. YÜZYIL) : Didaktik şiirin kurucusudur. Vatandaşların adaletli ve çalışkan olmasını istemiş ve eserlerinde köylü yaşamını anlatmıştır.
Eserleri: İşler ve Günler, Tanrıların Yaratılışı.

SAPHO (M.Ö. VI. YÜZYIL) : Yunan edebiyatının en büyük kadın lirik şairidir.

AİSOPOS (M.Ö. VIYÜZYIL) Fabl türünün kurucusudur. Masalcıdır. “Ezop” diye tanınır. Fransız yazar La Fontaine’ yi etkilemiştir. Yazdığ fabllar “Ezop Masalları” olarak toplanmıştır.

AİSKHYLOS (M.Ö. 525–456) Yunanlıların ilk trajedi yazarıdır. Tiyatroda “diyalog”u ön plana çıkarmıştır. Eserlerinde gelenekleri ve ahlakı savunmakta; günahkâr insanlar Tanrı adaletiyle cezalandırılmaktadır.
Eserleri: Persler, Thebai’ye Karşı Yediler, Yalvaran Kızlar, Oresteia Trilogia, Ateş Taşıyan Prometheus, Zincire Vurulmuş Prometheus, Kurtulmuş Prometheus, Agamemnon

SOPHOKLES (M.Ö. 495–406) Tragedyaya üçüncü aktörü de koyarak diyalogu geliştirmiştir. Yabancı devletlerde elçilik yapmıştır. Eserlerinde, insanların insanlarla savaşını ele almıştır.
Eserleri: Kral Oidipus, Oidipus Kolonos’ta, Antigone, Aias, Elektra, Trakhisli Kadınlar, Philoktetes.

EURİPİDES (M.Ö. 480–406) Tragedyada koronun rolünü azaltmış, konuşmalara daha fazla yer vermiş; insanın iç çatışmalarını ele almıştır. Felsefeyle de ilgilenmiştir.
Eserleri: Medeia, İphigeneia Aulis’te, Tphigeneia Tauris’te, Orestes, Elektra, Andromakhe, Hekabe, Hippolytos…

ARİSTOPHANES (MÖ. 445–385) Komedi türünün ilk sanatçısıdır. Siyasi ve kabere tiyatrolarının öncüsü sayılır. Eserlerinde eleştiri ve alay vardır. Günlük olaylar ele alınmıştır.
Eserleri: Atlılar, Eşekarıları, Kuşlar, Kurbağalar, Bulutlar, Barış, Lysistrata..

Yunan Edebiyatı Önemli isimler

SOKRATES (M.Ö. 469–399) Felsefecidir. Cesur bir savaşçı olarak tanınmıştır. Ona göre mutluluk ruhun iyiliğine ve kötülüğüne bağlıdır. Kendisiyle ilgili tüm bilgiler öğrencisi Eflatun’dan öğrenilmiştir. Bilgi’nin önemini göstermek istemiştir. Gençliği yanlış yöne sürüklediği gerekçesiyle öldürülmüştür.

EFLATUN (PLATON) (M.Ö. 429–347) Sokrates’in öğrencisi ve idealizmi kuran kişidir. Atina Akademiası’nı kurmuş. Eserlerini diyalog biçiminde yazmıştır. Erdem ve ahlak üzerine geliştirdiği düşüncelerini devlet, halk ve fert ilişkileriyle açıklamıştır.
Eserleri: Devlet, Sokrates’in Savunması, Kanunlar, Ziyafet, Krilon.

ARİSTOTELES (M.Ö. 384–322) Eflatun’un öğrencisidir. Atina’da Felsefe Okulu’nu kurmuştur. Derslerini gezinerek verdiği için kurduğu felsefe okuluna “gezimcilik” denmiştir. “Mantık kıyası yoluyla doğrulama metodu”, yaklaşık iki bin yıl, “mantığın temeli” olmuştur. Doğa bilimleri ve tıp ile de uğraşmıştır.
Eserleri: Nicomakııs Etiği, Metafizik, Ahlak, Atinalıların Devleti, Politika, Söz Söyleme ve Şiir Sanatı, Organon…

DEMOSTHENES (M.Ö. 384–322) Konuşmanın sanat olduğunu gösteren bir siyasetçidir. Eflatun’un öğrencisidir. Atinalıları Makedonyalılara karşı savaşmaya çağırmış, Atina her seferinde yenilince zehir içerek intihar etmiştir.
Eserleri: 6 mektubu ve Exordia adlı yapıtı günümüze kadar ulaşmıştır.

THEOKRİTOS (M.Ö. III. YÜZYIL) Pastoral şiirin öncüsüdür. Kır şiirleri, şehir hayatını anlatan dramatik ve mitolojik şiirler yazmıştır.
Eserleri: Yunan Çoban Şiirleri…

PLUTARKHOS (M.S. 46–120?) Yaşamöyküsü yazarıdır. Yunan edebiyatını Roma’ya götüren kişidir. Yunanlı ve Romalı asker ve devlet adamlarını, karşılaştırarak eserini yazmıştır.
Eserleri: Paralel Hayatlar.

 

Yunan Edebiyatı Çıkmış Sorular ve Yazılı Soruları

Aşağıdakilerden hangisi eski Yunan edebiyatı tiyatro yazarlarından biri değildir?
A) Aiskylos
B) Sophokles
C) Sokrates
D) Euripides
E) Aristophanes (1990/ÖYS)

ÇÖZÜM Aiskylos, Sophokles, Euripides trajedi türünde; Aristophanes ise komedi türünde eser vermiştir. Sokrates ise felsefe alanında eser vermiştir. Cevap C’ dir.

 

Yunan Edebiyatı Çıkmış Sorular 2

Bir Kral Oidipus için değil, İlahi Komedi, Hamlet, Faust gibi anıt eserler için de sorulabilir bu soru: Nereden geliyor bunların eskimezliği?
Bu parçada eseri anılmayan yazar aşağıdakilerden hangisidir?
A) Shakespeare
B) Aristophanes
C) Sophokles
D) Goethe
E) Dante (1987/ÖYS)

ÇÖZÜM İlahi Komedi: Dante, Hamlet: Shakespeare, Faust: Goethe, Kral Oidipus: Sophokles’ e ait eserlerdir. Aristophanes’ in eseri ise metinde yoktur. Cevap B’ dir.

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Etiketler: , ,
Eklenme Tarihi: 27 Şubat 2019

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın