Yeni Türk Alfabesi – Harf Devrimi

yorumsuz
250 views
Yeni Türk Alfabesi – Harf Devrimi

Türk alfabesi nedir , yeni Türk alfabesi ne zaman kabul edildi ? Harf devrimi ve harf inkılabı hakkında kısaca bilgi ve bilgiler paylaşıyoruz. Bilgiler kütüphane kaynakçalı kitaplardan alıntı yapılmıştır. Ödev için kullanıma uygundur. Tek sayfa çıktı alabilirsiniz. Başlayalım.

 

 

 

Yeni Türk Alfabesi

Türkler, Arap alfabesini kullanarak büyük eserler yaratmışlar ancak bu alfabeyi halka öğretip yazıyı yaygınlaştırmak mümkün olmamıştır. Bir kişinin Arap alfabesi ile okuma-yazma öğrenmek için üç, dört yıl mahalle okuluna gitmesi, hiç yanlışsız ve güzel yazabilmek içinse 20 yıl çalışması gerekmektedir. Durum böyle olunca, güzel yazı yazmak başlı başına bir meslek, kazanç yolu olmuştur. Ayrıca Arap yazısının Türk dilinin yapısına uygun olmaması çeşitli sorunlar doğurmuştur. Bu durum, Türk halkı ile aydınların arasında bir engel oluşturmuştur.

1908’den sonra Hüseyin Cahit (Yalçın), Dr. Abdullah Cevdet, Celal Nuri (İleri) gibi yazarlar Latin alfabesinin kullanılmasını savunmuşlardır. Atatürk, daha Osmanlı devleti zamanında bu konuyu düşünmüş, arkadaşlarıyla konuşmuştur. Cumhuriyet kurulduktan sonra Atatürk’ün ilk ele aldığı konulardan biri “Yazı Devrimi”dir. 1928 yılında kurulun “Dil Encümeni”ni ana dilimize en uygun yazıyı seçmekle görevlendirmiştir.

Harf Devrimi – Harf inkılabı

Harf Devrimi, Atatürk devrimlerinin en önemlilerinden biridir. Atatürk 8 Ağustos 1928 gününün akşamı Sarayburnu Parkı’nda Türk ulusuna şöyle seslenir:

Çok işler yapılmıştır.. Ama bugün yapmak zorunda olduğumuz, son değil, lakin çok gerekli bir iş daha vardır. Yeni Türk harflerini çabuk öğrenmelidir. Türk harflerini her yurttaşa, kadına, erkeğe, hamala, sandalcıya öğretiniz. Bunu yurtseverlik ve ulusseverlik ödevi biliniz.

Önce, 20 Mayıs 1928’de, 1288 sayılı yasayla yeni Türk rakamları kabul edildi. 1 Kasım 1928’de de Türkiye Büyük Millet Meclisinden 1353 sayılı “Türk Harflerinin Kabulü ve Uygulaması” yasası çıkarıldı. Halk okulları, kurslar, seminerler yoluyla Türk halkına yeni yazı hızla öğretildi. Atatürk bu mücadeleye önderlik etti. 24 Kasımda başöğretmenliğe seçildi. Ülkemizi kent kent dolaşarak yeni Türk alfabesini öğretti. Başöğretmen Atatürk’ün yazı devrimiyle ilgili yazı tahtası başındaki resimlerini görmüşsünüzdür. Harf devrimi çok kısa zamanda başarıldı. Yazar Falih Rıfkı Atay, Çankaya adlı kitabında yazı devrimiyle ilgili şu anıyı anlatır:

“Atatürk bana sordu:
-Yeni yazıyı tatbik etmek için ne düşündünüz?
-Bir 15 yıllık uzun, bir de beş yıllık kısa mühletli (süreli) iki teklif var, dedim. Teklif sahiplerine göre, ilk devirler iki yazı bir arada öğretilecektir. Gazeteciler yarım sütundan başlayarak yavaş yavaş yeni yazılı kısmı arttıracaklardir. Daireler ve yüksek mektepler içinde tedrici (yavaş yavaş olan) bazı usuller (yöntemler) düşünülmüştür. Yüzüme baktı:
-Bu ya üç ayda olur, ya hiç olmaz, dedi. ”

1 Aralık 1928 gününden sonra bütün Türk gazeteleri yeni yazıyla yayımlandı. 20.489 halk okulu açıldı. Bunlar 1936 yılına değin çalışarak 2.546.051 yurttaşa diploma vermiştir. Bugün, artık birkaç ayda öğretilebilen Türk alfabesi, 29 harften oluşur. Yeni yazımızın temeli Latin alfabesidir. Ancak dilimizin özellikleri göz önünde bulundurularak, bazı Latin harfleri hiç alınmamış, bazı yeni harfler yapılmıştır.

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Etiketler: , ,
Eklenme Tarihi: 27 Ocak 2019

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın