ilk kadın milletvekili ve milletvekilleri

yorumsuz
528 views
ilk kadın milletvekili ve milletvekilleri

ilk kadın milletvekili kimdir. Ne zaman olmuştur. ilk kadın milletvekilleri kimdir ? ,Hangi cumhurbaşkanı zamanında olmuştur. Kısaca hayatı , ismi ve yaptığı çalışmaları tek başlık altında topladık. Bilgiler kütüphane kaynakçalı kitaptan alıntı yapılmış güncel ve doğru bilgilerdir. Dilerseniz ödev içinde kullanabilirsiniz. Şimdi konumuza başlayalım.

ilk Kadın Milletvekili

1924 Anayasasına göre sadece erkekler seçme ve seçilebilme hakkına sahip olduğundan, 1923, 1927 ve 1931 seçimlerine sadece erkekler katılmışlardır. Ancak, 5 Aralık 1934’te kabul edilen bir yasa ile kadınlara seçme ve seçilebilme hakkı verilmiştir. Aynı yasa ile seçmen yaşı 18’den 22’ye çıkarılmış , 40.000 kişiye bir mebus seçilebilmesi esası da getirilmiştir. İlk Kadın milletvekili Benal Arıman olarak bilinmektedir.

Ülkemizde ilk kez Mustafa Kemal Atatürk tarafından 1930 yılında kadınların belediye seçimlerine katılımları sağlanmıştır. Ancak gerçek anlamda, Anayasa’da yapılan düzenleme ile birlikte, 1934 yılında seçme ve seçilebilme hakkına sahip olan kadınlar, ilk kez 1935 seçimlerine katılmışlar ve TBMM’nin 5. döneminde 18 kadın parlamenter ile Meclis’te temsil edilmişlerdir. 1935 yılı seçim sonuçlarına göre, Meclis’e 17 kadın milletvekili girmiştir.

Atatürk’ün, Türk kadınına milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınması üzerine bir notunda şunları yazmıştır:

Bu karar, Türk kadınına sosyal ve siyasî hayatta bütün milletlerin üstünde yer vermiştir. Çarşaf içinde, peçe altında ve kafes arkasındaki Türk kadınını artık tarihlerde aramak lâzım gelecektir. Türk kadını evdeki uygar yerini salâhiyetle almış, iş hayatının her safhasında başarılar göstermiştir. Siyasî hayatta Belediye seçimlerinde tecrübesini yapan Türk kadını, bu sefer de milletvekili seçme ve seçilme suretiyle haklarının en büyüğünü elde etmişbulunuyor. Uygar memleketlerin birçoğunda kadından esirgenen bu hak, bugün Türk kadınının elindedir ve onu salâhiyet ve liyakatle kullanacaktır. Bu notla en mühim inkılâplardan birini anmış oluyoruz.

8 Şubat 1935 tarihinde yapılan seçim ve 1936 yılındaki ara seçimle seçilen bazı milletvekilleri ve seçildikleri yerler şunlardır:

 

1935 yılında yapılmış olan milletvekili seçimlerinde 382 erkeğin yanında 18 kadın milletvekili TBMM’ne seçilmiştir. Böylece TBMM’deki milletvekillerinin %4,6’sı kadın idi. Türkiye’de 1935-1991 arasında TBMM’ne 125 kadın girebilmiştir.

Yerel seçimlerde ilk defa olarak 1950 yılında Mersin’de aday olan Müfide İlhan, 26 erkek ve 2 kadın üye arasından ilk defa olarak belediye başkanı seçilmiştir.

Ancak, kadınların seçme ve seçilme hakkını elde etmesi, onların rahatça siyasete katılmalarını sağlamamıştır. Bu nedenle, kadın milletvekillerinin sayısı kadın nüfusa oranla çıkartmamıştır. İlk üç dönemin özelliği, henüz Türkiye’nin tek partili bir rejimle yönetilmesi ve milletvekili seçimlerinin iki dereceli olarak yapılmasıdır. Son iki dönemde ise kadın adaylar lehine başta kadın dernekleri olmak üzere, kamuoyunun baskısı büyük olmuştur. Böylece, 1935’te yüzde 4.5 olan kadın temsili 2007’de yüzde 9 ve 2011’de yüzde 14’e yükselmiştir.

Milletvekili seçilen kadınların bazıları,kendi iradelerinden ziyade Atatürk’ün isteği ile seçilmişlerdir ve yine O’nun tercihi üzerine Meclis’e girmişler, bazıları ise seçilmelerini sürpriz olarak karşılamışlardır. Ayrıca kadınların çoğunluğunun kendilerini milletin temsilcileri olarak görürken, çok azı ise, kadınların temsilcileri olduklarını ifade etmişlerdir.

 

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Etiketler: ,
Eklenme Tarihi: 15 Şubat 2019

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın